Er zijn astronomische en meteorologische seizoenen, maar wat is het verschil en waarmee wordt het gemeten?
Ieder kwartaal veranderd het seizoen op aarde. Niet ieder seizoen begint overal tegelijk op aarde. Ook is er nog een verschil tussen astronomische seizoenen en meteorologische seizoenen. Om dit wat makkelijker te maken leg ik je uit waarom dit is en wat het verschil is.
Wat zijn seizoenen?
De reden waarom we seizoenen kennen op aarde is omdat de aarde scheef staat. Door het jaar heen is de hoeveelheid zon hierdoor op elke plek anders. Daardoor kennen we seizoenen op aarde. Waarom gebruiken wij de woorden lente, zomer, herfst en winter om dit aan te duiden? Vroeger kenden ze maar twee seizoenen. Door het jaar door midden te delen was er de zomer en de winter. Dit werd later veranderd naar 3 en nog later 4 seizoenen.
De woorden hebben hun eigen betekenis:
Lente: Betekent lang (verlengen van de dagen)
Zomer: Betekent seizoen in de helft. Het midden van het jaar.
Herfst: Dit woord betekent oogst. In de herfst worden er veel gewassen geoogst.
Winter: Winter betekent vrieskou of onweer. Dat spreekt voor zich toch?
Meteorologische seizoenen
Om te beginnen bij de gemakkelijke versie van de seizoenen. Onder de meteorologen beginnen de seizoenen ieder kwartaal (maart, juni , september & december) op de eerste van de maand. De reden hiervoor is omdat het makkelijker is om de statistieken bij te houden. Omdat deze data vaststaan, kun je de maanden (qua temperatuur etc.) vergelijken met voorgaande jaren of maanden.
Astronomische seizoenen
De astronomische seizoenen kunnen verschillen maar beginnen vaak rond de 21e van het kwartaal. Ook hierbij gaat het om maart, juni, september en december. De reden waarom astronomen een andere datum hebben gekozen is omdat dit berekend is door middel van de stand van de zon. Bij de zomer heeft de zon, vanaf de aarde gezien, haar meest noordelijke positie bereikt. Op dit moment staat de zon loodrecht boven de Kreeftskeerkring. Bij de winter heeft de zon de meest zuidelijke positie en bij het begin van de herfst en de lente staat de zon loodrecht op de evenaar.
Seizoenen over de wereld
Wanneer in Europa de zomer begint, begint in het zuidelijk halfrond de winter en andersom. Hoe dit komt?
Ook dit heeft te maken met de stand van de aarde. Zoals in het plaatje hieronder beschreven, zie je duidelijk hoe de seizoenen tot stand komen.
Wanneer het bijvoorbeeld bij ons winter is, is het op de Noordpool 24 uur per dag donker. Dit wordt ook wel de poolnacht genoemd. Je ziet dat op de foto hieronder goed terug. Door de schuine stand van de aarde is de ander helft van de aarde minder verlicht. Hierdoor is het in die gebieden winter en op de andere delen zomer.
In de zomer staat trouwens niet de zon het meest dichtbij de aarde. In tegendeel zelfs! In de winter staat de zon het meest dichtbij de aarde. Dus de afstand tussen de zon en de aarde heeft niks met de temperatuur op aarde te maken. Het heeft te maken met de tijd die de zon boven de horizon doorbrengt.
Equinox en zomer/winterwende
Equinox betekent in het Latijns; gelijke nacht. Tijdens de equinox staat de zon loodrecht op de Evenaar. Dit zie je goed op het plaatje hierboven (20 maart en 22 september). Op de aarde vindt dus twee keer per jaar een Equinox plaats. Rond 20 maart, begin van de lente, en rond 22 september, begin van de herfst. Dag en nacht zijn op deze momenten overal op aarde even lang.
Tijdens de zomer of winterwende bereikt de zon, vanaf de aarde gezien, haar noordelijkste of zuidelijkste positie. De zon staat dan recht boven de keerkringen. Rond 21 juni is het de meest noordelijke positie, begin van de zomer, en rond 21 december is de meest zuidelijke positie, begin van de winter.
